Incidentbestrijding met security drones bij verhoogde dreiging
Jaap Knotter en Dirk Bekke
Resp. Lector TCI en Directeur LUGN
Achtergrond

Bedreigingen en incidenten vinden in toenemende mate plaats. Bedreigingen van burgemeesters, uit de hand lopende demonstraties, moedwillige verstoring van bedrijfs- of organisatieprocessen of het ondermijnen van de rechtsstatelijke processen. Door deze potentiële incidenten met verhoogd risico wordt ook steeds vaker het operationele probleem blootgelegd: een tekort aan beveiligend personeel.

Daardoor kunnen potentiële dreigingen zich sneller ontwikkelen tot een daadwerkelijk incident nog voordat beveiligers of politie ter plaatse kunnen zijn.

In zulke situaties is niet alleen detectie van belang. De meldkamer moet sneller kunnen bepalen of sprake is van een loos alarm, afwijkend gedrag of een situatie die directe opschaling vereist. Een security drone is uitermate geschikt voor deze fase en kan bij tijdelijke dreigingen worden ingezet als een mobiele verificatie- en observatielaag. 24/7. De drone vervangt geen politie, beveiligers, camera’s of detectiesystemen, maar kan aanvullende informatie leveren voor een beter inzetbesluit.

Praktijkcasus Politieacademie

LUGN onderzocht in 2024 dit publieke veiligheidsprobleem met het project Drone in a Box. Tezamen met de Saxion Security Management en de Politieacademie (onderzoeksgroep Technologies for Criminal Investigations) onderzocht LUGN hoe een woning van een te beveiligen persoon aanvullend kon worden beveiligd.

Voor deze casus werd gebruikgemaakt van een realistische woningopstelling op het terrein van de Politieacademie in Apeldoorn. De woning werd beschouwd als een standaardwoning zonder aanvullende sensoren of camera’s. Vanuit een gefingeerde concrete dreiging werd een beveiligingsplan opgesteld.

Daarbij werd niet uitsluitend naar de drone gekeken. Het onderzoek omvatte ook risicoanalyse, bouwkundige beveiliging, elektronische detectie, alarmtransmissie, fysieke opvolging, toegangswegen, mogelijke vluchtroutes en de rol van een meldkamer. De drone werd onderzocht als mogelijke aanvulling op dit totale beveiligingsconcept.

 

Praktijkprobleem Gevolg
Vaste camera’s kijken slechts één richting op Dode hoeken blijven bestaan
Surveillance rijdt vaste routes Gedrag wordt voorspelbaar
Meldkamers ontvangen beperkte informatie Veel twijfel bij opvolging
Politiecapaciteit is prioriteitsgestuurd Niet altijd direct beschikbaar
Incidenten duren vaak slechts minuten Situatie is voorbij vóór aankomst

Juist bij bedreigingen en incidenten ontstaat er een extra gevoel van onveiligheid door onvoldoende beveiliging, afhankelijkheid van schaarse resources, prioriteitskeuzes van politie, trage alarm response en te laat en reactief optreden. Dat geldt niet alleen voor bewoners, maar ook voor beveiligingsdiensten en politie zelf.

Het beveiligingsprincipe

Het beveiligingsplan is opgebouwd volgens het principe van security-in-depth: meerdere beveiligingslagen beschermen gezamenlijk het te beveiligen belang.

De binnenste ring beschermt de persoon, het kritieke proces of een veilige ruimte. De middelste ring bestaat uit bouwkundige en elektronische maatregelen rond het object, zoals deuren, ramen, detectie en compartimentering. De buitenste ring omvat de directe omgeving, toegangswegen, perimeter en mogelijke naderings- en vluchtroutes.

De drone heeft vooral een functie in deze buitenste ring. Daar kan hij informatie verzamelen die vaste camera’s en sensoren niet altijd kunnen leveren. Het plan benadrukt daarnaast balanced protection, redundantie en adaptability: beveiligingslagen moeten op elkaar aansluiten, niet afhankelijk zijn van één voorziening en aangepast kunnen worden aan veranderende dreigingen.

Zowel de sensoren als de security drone zijn voor deze studie heimelijk uitgevoerd. De studie is uitgevoerd onder de voormalige naam NIMO Drone Security.

Werking van security drones binnen de terreinbeveiliging

Binnen object- en terreinbeveiliging functioneren security drones primair als: mobiele verificatie- en observatielaag.

Dus niet als vervanging van vaste installaties, beveiligers of politie. Na een melding kan een drone worden ingezet om de locatie en directe omgeving vanuit meerdere kijkrichtingen te observeren. De beelden worden beoordeeld in een meldkamer of Security Operations Center. De operationele keten bestaat uit:

detectie → droneverificatie → beoordeling → fysieke opvolging → eventuele politie-inzet

De drone kan informatie geven over:

  • de aanwezigheid en positie van personen of voertuigen;
  • bewegingsrichtingen en mogelijke vluchtroutes;
  • zones die vanaf vaste camera’s niet zichtbaar zijn;
  • veranderingen in de situatie terwijl opvolging onderweg is;
  • mogelijke risico’s voor beveiligers of politie bij aankomst;
  • de noodzaak om een melding op te schalen of juist af te schalen.
Praktijkervaring binnen de terreinbeveiliging

Uit praktijkervaring komt naar voren dat circa 90% van de alarmopvolgingen een loos alarm blijkt te zijn, terwijl bij de resterende 10% de fysieke opvolging regelmatig te laat arriveert of niet proportioneel is om het incident te bestrijden.

Om de onzekerheid te verminderen wordt de security drone in a box toegevoegd aan de bestaande beveiliging. Daardoor ontstaat:

  • sneller visueel overzicht;
  • betere verificatie;
  • veiliger opvolging;
  • gerichtere politie-inzet;
  • en meer controle tijdens incidenten.
Operationele waarde

De operationele waarde zit vooral in:

Functie Praktisch effect
Snelle visuele verificatie (binnen 30 sec -3 minuten) Minder onzekerheid
Overzicht vanuit meerdere hoeken Minder dode hoeken
Thermische observatie Snellere detectie van ongewenste mensen
Volgen van beweging en vluchtgedrag Betere informatiepositie en verhoging oppakkans
Ondersteuning meldkamer Snellere en betere besluitvorming
Ondersteuning opvolging Gerichtere inzet mensen

 

Rollen en verantwoordelijkheden

Technologie is alleen bruikbaar wanneer vooraf duidelijk is wie verantwoordelijk is voor activering, beoordeling en opvolging.

Partij Rol in de keten
Bewoners / wijkvereniging Opdrachtgever van de collectieve beveiligingsaanpak, bepaalt draagvlak, scope en afspraken binnen de woonwijk
LUGN Security Verantwoordelijk voor de drone-operatie, piloten, luchtvaartvergunningen, Drone Control Room en het leveren van live dronebeelden
Beveiligingsorganisatie / meldkamer Ontvangt de livebeelden, beoordeelt incidenten, stuurt fysieke alarmopvolging aan en ondersteunt aanhoudingen in samenwerking met politie
Politie Strafrechtelijke opvolging, openbare orde, aanhouding en opsporing. Politie kan indien noodzakelijk live meekijken via de beveiligingsorganisatie

De droneoperator levert beelden en operationele ondersteuning, maar neemt geen besluiten over politietaken of strafrechtelijk optreden.

Brede toepasbaarheid

Hoewel de oorspronkelijke casus betrekking heeft op een bedreigde persoon en een woning, is het beveiligingsprincipe breder toepasbaar. Mogelijke omgevingen zijn:

  • hoofdkantoren en bedrijfscampussen;
  • industrieterreinen en logistieke locaties;
  • overheidsgebouwen;
  • vitale infrastructuur;
  • zorg- en onderwijsinstellingen;
  • evenementenlocaties;
  • tijdelijke beveiligde verblijfplaatsen;
  • terreinen met veel bebouwing, begroeiing of beperkte zichtlijnen.

De toepassing is vooral relevant wanneer sprake is van een concrete dreiging, onvoldoende visueel overzicht en een duidelijke behoefte aan snelle verificatie.

Conclusie

De use case laat zien dat een security drone vooral waarde kan toevoegen in de periode tussen detectie en fysieke opvolging. In die fase kan de drone aanvullend overzicht creëren, onzekerheid verminderen en de meldkamer ondersteunen bij het bepalen van de juiste respons.

De toepassing is alleen verantwoord wanneer zij onderdeel is van een integraal beveiligingsplan met samenhangende organisatorische, bouwkundige, elektronische en operationele maatregelen. De toegevoegde waarde moet niet uitsluitend worden beoordeeld op de techniek, maar op de bijdrage aan het totale proces: eerder waarnemen, sneller begrijpen, beter beslissen en veiliger opvolgen.

Een scenarioanalyse, locatieverkenning of beperkte pilot is een passende vervolgstap om te bepalen of de inzet in een specifieke situatie aantoonbaar, juridisch uitvoerbaar en proportioneel is

Binnen deze aanpak functioneert de drone nadrukkelijk niet als vervanging van politie of beveiligers, maar als versnelde verificatie- en observatielaag binnen een integraal beveiligingsconcept. LUGN heeft zelfs een compleet ingerichte Service Bus voor dit type bedreigingen en kan zowel de lucht als de grond continu bewaken en beveiligen vanuit de bus én vanuit LUGN’s eigen drone control room: het LUGN Control Center.

De verwachte Return-on-Investment is niet alleen een efficiëntere opvolging en lagere operationele kosten, maar ook voor de bedreigde bewoners/instanties meer rust, controle en veiligheidsgevoel. Dat is tevens de échte betekenis van ‘LUGN’: het Zweedse woord voor rust, kalmte en ‘in controle zijn’.

Ook interessant:

Security drones binnen Euralarm
Incidentbestrijding met security drones bij verhoogde dreiging
Opening LUGN Control Center 10 september 2026