Rail & Transport: 95% reductie in graffiti schades (RoI~296%)

Inleiding

Weg- en spoorlijnen, rangeerterreinen en andere vitale infrastructuuronderdelen zijn gevoelig voor indringing en vandalisme. Door hun grote oppervlakte, lange omtrek en open toegangspunten is het een uitdaging om ze te beschermen. Dit maakt spoor- en weginfrastructuur kwetsbaar voor graffiti. In Nederland bedraagt ​​de schade door alleen het schoonmaken al meer dan € 12 miljoen per jaar; in heel Europa is dit een veelvoud daarvan.

De veiligheidsuitdaging

Typische rangeerterreinen bevinden zich in stadscentra. De kenmerken van het terrein brengen specifieke veiligheidsuitdagingen met zich mee:

  • De in- en uitgangen bieden relatief open toegangspunten.
  • Bruggen over de weginfrastructuur creëren toegangshoeken.
  • Gebouwen en bochten in het spoor beperken het zicht.
  • Meerdere parkeerlocaties voor treinen belemmeren het zicht van de bewakers.
  • Actieve sporen beperken de mobiliteit van de bewakers in geval van een incident.
  • Lange omheinde perimeters met poorten en nooduitgangen maken onbevoegde toegang mogelijk.

Door deze terreinkenmerken en de omvang (3-5 km perimeter) is het niet mogelijk om het terrein 100% te beveiligen met de bestaande sensorische bewaking of patrouilles.

Tegelijkertijd is er een groot tekort aan professionele en betrouwbare bewakers. De klassieke aanpak met meer hondengeleiders is daarom niet langer haalbaar.

Het probleem: graffitivandalisme

Een effectieve aanpak van graffitivandalisme vereist vroege detectie van indringers en snelle verificatie van gebeurtenissen. Het gebruik van sensor-, robot- en AI-technologieën is hiervoor onmisbaar. De diensten van LUGN zijn speciaal hiervoor ontwikkeld en getest op diverse rangeerterreinen in Nederland. Ze zijn breed toepasbaar voor alle terreinen die groot en onoverzichtelijk zijn en verplaatsbare assets hebben. Om veiligheidsredenen kunnen de exacte locaties en beveiligingsmaatregelen van de rangeerterreinen die momenteel beveiligd zijn, niet worden vermeld.

Voor deze case study wordt het Rail Field Lab in Amersfoort als voorbeeld behandeld. Het Rail Field Lab is een project van ProRail, het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, NS en telecomprovider KPN. De effectiviteit van deze casus is breed uitgemeten in het Nederlandse nieuws en wordt continu gemonitord voor verdere ontwikkeling.

De terreinkenmerken waar de beveiligingsmanager voor dit terrein rekening mee moet houden, zijn:

  • 3 hoofdingangen en -uitgangen met open toegangspunten
  • 6 bruggen over de weginfrastructuur, waardoor toegangshoeken ontstaan
  • meer dan 30 hoge gebouwen en 3 spoorbochten, die het zicht beperken
  • 5 locaties met meer dan 125 treinen die ’s nachts geparkeerd staan
  • 10 actieve sporen die de mobiliteit van beveiligingspersoneel beperken in geval van incidenten
  • 5 km omheinde perimeter met 35 poorten en nooduitgangen, waardoor onbevoegde toegang mogelijk is

De jaarlijkse schade door graffiti bedraagt voor heel Nederland ca. € 12 miljoen, verdeeld over ca. 40 sites. Dat resulteert in een typische schadelast van ca. € 300.000 per jaar per terrein. Omdat dit nog steeds een groot getal is, maken we het hanteerbaarder: de graffitischade per terrein bedraagt ca. € 25.000 per maand!

Gemiddeld wordt die totale schadelast per terrein veroorzaakt door ca. 50 incidenten per jaar. Ofwel: gemiddeld is er ca. 1 incident per week op het terrein. Dit is een gemiddelde over de 40 rangeerterreinen die Nederland rijk is. Er zijn hotspots waar dit veel hoger ligt en locaties waar het lager ligt. Het aantal incidenten hangt af van de omgeving, de assets, de toegangsmogelijkheden en de kans om gepakt te worden.

Maandelijks nieuwe inzichten over drones en security ontvangen in je mailbox?

De oplossing: dynamisch bewaken en beveiligen

LUGN voegt met haar Security-as-a-Service diverse diensten toe aan het reguliere bewakingsproces van dit soort terreinen, waar natuurlijk al hekwerk, detectie en patrouillediensten aanwezig zijn. Welke diensten en functionaliteiten worden ingezet, hangt af van locatiespecifieke kenmerken en van de wens en behoefte om het probleem aan te pakken. Door niet met vaste patrouillerondes en vaste camera’s te werken, wordt de beveiliging dynamischer en onvoorspelbaarder. Dynamisch bewaken en beveiligen zorgt ervoor dat het rangeerterrein beter wordt beschermd door:

  • Graffitivandalen te verstoren en snel aan te houden (effect van de beveiligingscampagne, binnen enkele weken)
  • Graffitivandalen te ontmoedigen en te verdrijven (effect op de middellange termijn, binnen enkele maanden)
  • Bestaande beveiligingsmaatregelen te optimaliseren (effect van beveiligingsinzichten, continue analyse van de modus operandi)

De gebruikte slimme beveiligingslagen uit het LUGN (Layered Unified Guard Network):

  • Mobiel verplaatsbare sensoren
  • Securitydrone voor patrouilles, alarmverificaties en interventies
  • Command & Control 24/7 vanuit Heerlen, of lokaal met de LUGN Mobile Unit voor incidentbestrijding

Deze diensten zijn geïntegreerd in gebruik, waarbij zowel de sensoren als de dronemissies snel herconfigureerbaar zijn. Daardoor gaat er een sterk onvoorspelbaar karakter van uit. Triggers van sensoren of andere elementen stellen de drone in staat om versneld een vooraf gedefinieerde autonome vlucht uit te voeren. De dronecamera verifieert het incident autonoom met AI en stuurt een alarmmelding naar het Security Center wanneer er daadwerkelijk een incident is. Het Security Center kan met deze beelden en LiveView de politie versneld laten aanrijden.

De sensorlaag bestaat uit 15 mobiele, herconfigureerbare IoT-sensoren op batterijen, van 4 verschillende typen: poortsensor, camera, PIR-sensor en druksensor. De sensoren worden met klemmen aan elektriciteitspalen bevestigd en vereisen geen verdere installatie.

De dronelaag bestaat in dit voorbeeld uit een DJI Dock 2 / Matrice 4TD met RGB-, wide- en thermische camera’s, voorzien van een interventie-unit met speaker en verlichting. In de stand-bymodus vliegt de drone binnen 30 seconden uit en is daardoor binnen 1 à 2 minuten bij het incident. Tijdens de vlucht geeft de drone automatisch overzicht over het gehele terrein en zijn de beelden via beveiligde VPN-verbindingen direct in het Security Center te zien. Patrouilles verlopen geautomatiseerd via diverse, variërende missies, waardoor patroonherkenning nagenoeg onmogelijk wordt. Ongezien het terrein betreden wordt daarmee steeds moeilijker.

De BVLOS-vergunning vereist geen fysieke aanwezigheid van de piloot. De drone wordt bestuurd vanuit het LUGN Control Centre, of tijdens evenementen en kritische dreigingen zoals protestdemonstraties vanuit de lokaal aanwezige LUGN Mobile Unit.

De eigen software van LUGN ontvangt de sensorgegevens, initieert de luchtruimveiligheidsprocedures conform het handboek, lanceert de drone vanuit de vluchtmanagementsoftware en logt automatisch alle vluchtregistratiekenmerken. De piloot in ons LUGN Control Centre controleert of de vluchten goed verlopen. Hij is 24/7 aanwezig om directe interventies mogelijk te maken, in continue verbinding met het Security Center. De videostream van de RGB- en/of thermische camera wordt door AI-algoritmen geanalyseerd voor anomaliedetectie. Indringers zijn met de set camera’s gemakkelijk te lokaliseren. Het door LUGN zelf ontwikkelde Privacy-by-Design-filter maakt het mogelijk om specifieke objecten wel of niet te tonen.

(foto: De Telegraaf)

De resultaten

De AI-gestuurde graffiticamera detecteert de hoeveelheid graffiti en het treinnummer, en slaat deze gegevens op in een database voor analysedoeleinden. Dit levert objectieve data op over hoeveel treinen met graffiti het rangeerterrein oprijden om daar gestald te worden. Zo is te beoordelen hoeveel en welke treinen er welke nacht op welk rangeerterrein worden bespoten. Gecombineerd met de camerabeelden kan zo ook een juridisch steekhoudende historische daderdatabase worden opgebouwd. Daarmee kunnen in de toekomst meerdere incidenten aantoonbaar worden herleid, afhankelijk van de opdrachtgever en het doel van de dronemissies.

Andere sensoren detecteren menselijke aanwezigheid op de verschillende locaties. Wekelijks worden de resultaten van geparkeerde en bespoten treinen gekoppeld aan de detecties van indringers, waardoor maandelijkse trendanalyses mogelijk zijn. Sporen met veel graffiti worden in rood weergegeven, sporen met een gemiddelde hoeveelheid in geel en sporen zonder graffiti in blauw. Het aantal detecties van indringers door de sensorlaag wordt weergegeven met paarse cirkels: grote cirkels bij veel detecties, kleinere cirkels bij minder en geen cirkel bij geen detecties.

De securitydrone controleert en verifieert de sporen door automatisch haaks op het spoor te vliegen en zo in één keer de gehele corridor te overzien. Binnen 5 seconden is het hele spoor gecontroleerd. Door op een hoogte van ca. 30 meter over de infrastructuur te vliegen, verstoort de drone elke inbraak- of vandalismeactie. De drone blijft beelden van het incident streamen en interventie-eenheden worden gericht aangestuurd, waardoor aanhouding een vanzelfsprekendheid wordt. De geautomatiseerde bewakingsfunctie wordt ingezet ter ondersteuning van een beveiligingscampagne om criminelen op te sporen en op te pakken, of voor continue terreinbewaking. De perimeterbewakingsfunctie wordt gebruikt voor een eerste inspectie bij daglicht om afwijkingen binnen het omheinde gebied te detecteren.

Conclusie

Meer dan 93% van alle inbraken werd gedetecteerd door de sensoren. De inzet van de securitydrone zorgde voor een reductie van meer dan 95% van de incidenten! Bij de resterende 5% lieten de graffitivandalen alleen onvolledige of halve graffiti-tags achter. De verstorende en daarmee afschrikwekkende werking is zeer hoog. Een onvolledige tag is het bewijs dat de graffitivandaal heeft gefaald, en zo’n onderbroken actie tast juist het prestige aan.

De jaarlijkse graffitischade werd met ca. 95% verminderd op de locaties waar de securitydrones werden ingezet. Dat gebeurde 24/7, 365 dagen per jaar, of tijdelijk in het kader van campagnes. De kosten van de inzet, ca. € 6.000 per maand, zijn nog geen kwart van de € 25.000 aan schadekosten. Ofwel: bij een korte campagne-inzet levert elke € 1 aan drone-inzet circa € 4 aan schadereductie op. De inzet van de securitydrone voor een hele maand is al in de eerste week terugverdiend!

De vermeden schade bedraagt 95% × € 25.000 = € 23.750. De nettowinst is € 23.750 – € 6.000 = € 17.750. De Return on Investment (ROI) is € 17.750 / € 6.000 = 296%. Ofwel: voor elke € 1 inzet krijg je € 3,96 aan vermeden schade terug, waarvan € 2,96 nettowinst. Geld dat weer ingezet kan worden voor het verbeteren van ons openbaar vervoer!

Zie ook ons webinar tijdens NestGen

We hopen niet alleen op beter openbaar vervoer, maar ook op minder drijfveren om graffiti-tags te zetten. Graffiti levert namelijk niet alleen schade op; het is en blijft ook gevaarlijk om onbevoegd het spoor over te steken.

Ook interessant:

30-06-2026 Criminaliteit in Transport & Logistiek
CTR-zonering: luchtruim gaat open voor security drones
24-09-2026: LUGN bij Brightlands Symposium